×àñ äëÿ ñåáå!

Ó òâîð³ «Ïñèõîëîã³ÿ ñåêñóàëüíîñò³» àâòîð âïåðøå òîðêíóâñÿ ïèòàííÿ äèòÿ÷î¿ ñåêñóàëüíîñò³, ðîçãëÿíóâ ïðèðîäó ñòàòåâîãî ïîòÿãó é ð³çíèõ ñåêñóàëüíèõ â³äõèëåíü. Ôðîéä ïðèâåðíóâ óâàãó äî ö³º¿ çàêðèòî¿ òåìè, òîìó éîãî ïðàöÿ ñïðèÿëà çì³íàì â óÿâëåíí³ ëþäåé ïðî ñåêñóàëüí³ñòü.

Ó âèäàâíèöòâ³ «Ôîë³î» òàêîæ âèéøëè äðóêîì êíèæêè Ç. Ôðîéäà «Òîòåì ³ òàáó», «Ïî òîé á³ê ïðèíöèïó çàäîâîëåííÿ», «Òëóìà÷åííÿ ñí³â», «Íåâäîâîëåííÿ êóëüòóðîþ. Ïðî ïñèõîàíàë³ç. Ïñèõîàíàë³òè÷í³ åòþäè. Ïñèõîëîã³ÿ ìàñ òà àíàë³ç ëþäñüêîãî “ß”».

Ùî ðîáèòü êàï³òàí êîðàáëÿ, ÿêèé ïîòðàïëÿº ó øòîðì? Çà äîïîìîãîþ êîìïàñà é ìàïè ïîâåðòàºòüñÿ äî ïîòð³áíîãî êóðñó é ðóøຠäàë³.
Òàê ñàìî ö³ííîñò³ ñëóãóþòü êîìïàñîì, ùî äîçâîëÿº íàì ðóõàòèñÿ äî áàæàíîãî æèòòÿ.
Ñàìå ðîáîò³ ç ö³ííîñòÿìè ïðèñâÿ÷åíî êíèæêó ïñèõîòåðàïåâòà Äàâèäà Öèáåíêà ³ æóðíàë³ñòà Êîñòÿíòèíà Êîðîáîâà.
Êðîê çà êðîêîì âîíà äîïîìîæå óñâ³äîìèòè âëàñí³ îð³ºíòèðè òà íàâ÷èòèñÿ ä³ÿòè, ñïèðàþ÷èñü íà óÿâëåííÿ ïðî òå, ÿêîþ ëþäèíîþ âè õî÷åòå ñòàòè.
Àâòîðè ïðîñòî é äîòåïíî ðîçêàçóþòü, ÿê ïðîòèñòîÿòè âíóòð³øíüîìó êðèòèêó, ïðîæèâàòè âàæê³ ñòàíè òà îáèðàòè ö³ë³ â³äïîâ³äíî äî ñâî¿õ ö³ííîñòåé, à íå íàâ’ÿçàíèõ ïåðåêîíàíü.
Ó êíèæö³ íàâåäåíî âïðàâè, ñõåìè é ³ñòî𳿠ç ïñèõîòåðàïåâòè÷íî¿ ïðàêòèêè, ÿê³ äîïîìîæóòü ÷èòà÷àì ñòàòè áëèæ÷èìè äî ñåáå ñïðàâæí³õ.

Âïåðøå ãó÷íîãî ðîçãîëîñó ðîçëàä äåïåðñîíàë³çàö³¿ — â³ä÷óòòÿ âòðàòè ñåáå, åìîö³é ³ ïî÷óòò³â — íàáóâ çàâäÿêè ãîëë³âóäñüê³é ñòð³÷ö³ «Íå÷óòëèâèé» (Numb) ³ç Ìåòüþ Ïåðð³ â ãîëîâí³é ðîë³. À çàâäÿêè íîâèì íàóêîâèì äîñë³äæåííÿì ³ áóðõëèâîìó ðîçâèòêîâ³ ñîöìåðåæ öåé ìàëîâ³äîìèé ñòàí íàðåøò³ âèéøîâ ³ç ò³í³.

«Â³ä÷óòòÿ íåðåàëüíîñò³» — öå ïåðøà ´ðóíòîâíà ïðàöÿ, ÿêà äîñë³äæóº íå ëèøå äåïåðñîíàë³çàö³þ (ÐÄÄ), àëå é ô³ëîñîôñüê³, ë³òåðàòóðí³, ðåë³ã³éí³ é äóõîâí³ ðîçäóìè ïðî íàñë³äêè ïî÷óòòÿ âòðàòè ñåáå. Äæåôôð³ Åá’þ´åë ³ Äàôíà ѳìåîí íàâîäÿòüñÿ íàéíîâ³ø³ äîñë³äæåííÿ, ìîæëèâ³ ìåòîäè ë³êóâàííÿ ³ ñòðàòå㳿, ÿê æèòè, êîëè æèòòÿ çäàºòüñÿ «íåðåàëüíèì». ¯õíÿ êíèãà äຠäîâãîî÷³êóâàí³ â³äïîâ³ä³ äëÿ ëþäåé, ÿê³ ñòðàæäàþòü íà ÐÄÄ, ¿õ áëèçüêèõ, ôàõ³âö³â ó ãàëóç³ ïñèõ³÷íîãî çäîðîâ'ÿ, à òàêîæ äëÿ âñ³õ, õòî âèâ÷ຠöåé ñòàí.

Óò³ì, öüîìó ñòàíó äîñ³ áðàêóº âï³çíàâàíîñò³, éîãî íå çàâæäè çíàþòü ÷è âèçíàþòü ó ìåäè÷íèõ ³ ïñèõ³àòðè÷íèõ ñï³ëüíîòàõ, òîìó «Â³ä÷óòòÿ íåðåàëüíîñò³» — öå òðèâîæíèé äçâ³íîê ³ äëÿ ìåäè÷íî¿ ñï³ëüíîòè.

Ñòðàõ — íåâ³ä’ºìíà ÷àñòèíà æèòòÿ. Àëå ùîá äîñÿãòè óñï³õó, òðåáà â³äêèäàòè âñ³ ñòðàõè ³ íå ïàí³êóâàòè. À ÿêùî ïàí³êà — íîðìàëüíèé ñòàí? Áóäü-ÿêèé ñòðàõ — öå åìîö³ÿ, à êîæíà åìîö³ÿ ìຠñâîþ ðîëü. Ôàðíóø Òîðàá³, îäíà ç ïðîâ³äíèõ ³ íàéàâòîðèòåòí³øèõ åêñïåðòîê Àìåðèêè ó ñôåð³ îñîáèñòèõ ô³íàíñ³â, ïðîïîíóº ñïðèéíÿòè ïîøèðåí³ ñòðàõè — â³äìîâè, ñàìîòíîñò³, óòðà÷åíèõ ìîæëèâîñòåé, íåâäà÷³, âòðàòè ñâîáîäè — ÿê íàãîäó ï³çíàòè ñåáå é îáðàòè ïðàâèëüíèé ñïîñ³á 䳿. Ñòðàõ — íå ïåðåøêîäà íà øëÿõó äî êðàùîãî æèòòÿ, â³í — ñïîñ³á çáóäóâàòè æèòòÿ, ÿêîãî âè ïðàãíåòå.

Ó êíèç³ í³ìåöüêîãî ïîë³òîëîãà â ïîïóëÿðí³é ôîðì³ íà ÷èñëåííèõ ïðèêëàäàõ ç ìèíóëîãî é ñó÷àñíîñò³ ðîçãëÿíóòî âèòîêè é îñíîâí³ íàïðÿìè ä³ÿëüíîñò³ òèðàí³÷íèõ ³ äèêòàòîðñüêèõ ðåæèì³â, åòàïè ¿õíüî¿ åâîëþö³¿ òà íåìèíó÷îãî ïàä³ííÿ. Àâòîð äîñë³äæóº âèêðèâëåí³ óìè äåñïîò³â òà ñïîòâîðåí³ ñóñï³ëüí³ ñèñòåìè, ÿê³ óòðèìóþòü ¿õ íà âåðøèí³ âëàäè. Íåçàëåæíî â³ä òîãî, çàãðîçà éäå â³ä ¿õíüîãî íàéáëèæ÷îãî îòî÷åííÿ, îáóðåíèõ â³éñüêîâèõ åë³ò, íàðîäíèõ ìàñ àáî ðåâîëþö³îíåð³â, ÿê³ ãîòóþòü çìîâè ó âèãíàíí³, ó òèðàí³â çàâæäè á³ëüøå âîðîã³â, í³æ äðóç³â. Ðîçãëÿíóâøè ìîæëèâîñò³ äëÿ ïîâàëåííÿ âëàäè òèðàí³â, àâòîð âîäíî÷àñ çàñòåð³ãຠâ³ä çàéâî¿ åéôî𳿠òà ïðîïîíóº çàìèñëèòèñÿ íàä òèì, ÿê çàêð³ïèòè äåìîêðàòè÷í³ çäîáóòêè ï³ñëÿ â³äõîäó äèêòàòîð³â.
Êíèãà äàñòü ïîæèâó äëÿ ðîçäóì³â íàóêîâöÿì, ïîë³òîëîãàì, ñòóäåíòàì ³ øèðîêîìó êîëó ÷èòà÷³â, ÿê³ ö³êàâëÿòüñÿ ïðîáëåìàìè ñó÷àñíîãî ñóñï³ëüíî-­ïîë³òè÷íîãî óñòðîþ.

ßê ÷àñòî ìè ïî÷óâàºìîñÿ íåâèäèìèìè ÷è íåïî÷óòèìè àáî æ íå ìîæåìî ïî-ñïðàâæíüîìó çðîçóì³òè òèõ, õòî íàñ îòî÷óº.  åïîõó ïîâåðõîâîãî ñï³ëêóâàííÿ äåäàë³ ñêëàäí³øå áóäóâàòè ãëèáîê³ çâ’ÿçêè, áà÷èòè ³íøèõ òàêèìè, ÿêèìè âîíè º, ³ äàâàòè ¿ì â³ä÷óòè, ùî âîíè âàæëèâ³ é ïîì³òí³. Äåâ³ä Áðóêñ ðîçêðèâຠñåêðåòè ì³æîñîáèñò³ñíî¿ âçàºìî䳿: ÿê ïîãëÿíóòè î÷èìà ñï³âðîçìîâíèêà, ÿê ñòàòè óâàæíèì ñëóõà÷åì, ÿê ãîâîðèòè ïðî ñêëàäíå ³ ï³äòðèìàòè ëþäèíó, ùî ïîòðàïèëà â á³äó. Àâòîð ïðîïîíóº ïðàêòè÷íó ìåòîäèêó ðîçâèòêó öèõ íàâè÷îê ³ íà ÷èñëåííèõ ïðèêëàäàõ ïîêàçóº, ÿê ïîðîçóì³òèñÿ ³ áóäóâàòè ñòîñóíêè, îñíîâàí³ íà äîâ³ð³.

Êíèãà ñòàíå â ïðèãîä³ êîæíîìó, õòî ïðàãíå ïîë³ïøèòè êîìóí³êàö³éí³ âì³ííÿ, à òàêîæ ïñèõîëîãàì, ñîö³àëüíèì ïðàö³âíèêàì òà óñ³ì ôàõ³âöÿì, ì³ñ³ºþ ÿêèõ º äîïîìàãàòè ³íøèì äîëàòè æèòòºâ³ íåãàðàçäè é âèõîäèòè ç íèõ ïåðåìîæöÿìè.

Ñòàâøè áàòüêàìè, ìàéæå âñ³ ìè ÷àñ â³ä ÷àñó çàïèòóºìî ñåáå, ÷è äîáðå âèêîíóºìî ñâîº îñíîâíå áàòüê³âñüêå çàâäàííÿ: âèõîâàòè ñàìîäîñòàòíþ, óñï³øíó, à ãîëîâíå — ùàñëèâó äèòèíó? ¥åð³ Äæîí Á³øîï ðàäèòü ïåðåâ³ðåíèé âëàñíîðó÷ øëÿõ ïîøóêó â³äïîâ³ä³ íà öå çàïèòàííÿ: ñàìîìó ñòàòè ñàìîäîñòàòíüîþ, óñï³øíîþ ³ ùàñëèâîþ ëþäèíîþ. Äëÿ öüîãî ïîòð³áíî âçÿòè íà ñåáå â³äïîâ³äàëüí³ñòü çà ñâîº æèòòÿ é ïîêàçàòè ä³òÿì, ÿê öå ðîáèòè, íà âëàñíîìó ïðèêëàä³.

Íàø á³ëü ÿê äîù, êàæå ïñèõîëîã Äàíè¿ë ̳ë³êîâñüêèé. Ìè íå ìîæåìî éîãî àí³ êîíòðîëþâàòè, àí³ óíèêíóòè, àëå êîæíà çëèâà ðàíî ÷è ï³çíî çàê³í÷óºòüñÿ.
Àâòîð ïîÿñíþº, ùî âïëèâຠíà íàøó ïñèõ³êó òà ùî ³ç öüîãî ìè ìîæåìî êîíòðîëþâàòè, à ùî — í³; ÿê ïðèéíÿòè ñâî¿ åìîö³¿ é íàâ÷èòèñÿ íèìè êåðóâàòè. Êíèæêà â÷èòü ìèñëèòè ãíó÷ê³øå òà ïëåêàòè êîðèñí³ äóìêè íàâ³òü ó íàéñêëàäí³øèõ îáñòàâèíàõ, çáåð³ãàòè âíóòð³øíþ ñò³éê³ñòü ³ ñïðàâëÿòèñÿ ç äåñòðóêòèâíèìè äóìêàìè.
Ïîì³æ ³ñòîð³é ê볺íò³â ïñèõîëîã âïë³òຠâïðàâè, ÿê³ äîïîìàãàþòü âèð³øóâàòè, ñïèðàþ÷èñü íà âàø³ æèòòºâ³ ö³ííîñò³, òà ðóõàòèñü äî ïë³äíîãî é íàïîâíåíîãî ñåíñàìè æèòòÿ.
Ó ñâî¿é êíèæö³ Äàíè¿ë ñïèðàºòüñÿ íà òåõí³êè ç êëàñè÷íî¿ êîãí³òèâíî-ïîâåä³íêîâî¿ òåðàﳿ, òåðàﳿ ñï³â÷óòòÿ ñîá³ òà òåðàﳿ ïðèéíÿòòÿ é â³äïîâ³äàëüíîñò³.

Êîëè ìè ÷óºìî ³ñòîð³þ óñï³øíî¿ ëþäèíè, òî çàçâè÷àé çàõîïëþºìîñÿ êðàñèâîþ êàðòèíêîþ. Àëå, àíàë³çóþ÷è äàë³, äóìàºìî — à ÷èì ¿é äîâåëîñÿ ïîæåðòâóâàòè çàðàäè ñâîãî óñï³õó?

Àâòîðêà ö³º¿ êíèæêè ïåðåêîíàíà: ÿêùî äîâîäèòüñÿ ÷èìîñü æåðòâóâàòè, çíà÷èòü, ùîñü òî÷íî ³äå íå òàê. Òåòÿí³ âäàëîñÿ ïîáóäóâàòè óñï³øíó êàð’ºðó êåð³âíèö³ ì³æíàðîäíî¿ êîìïàí³¿. Êð³ì òîãî, âîíà âèêëàäàº, âèõîâóº äâîõ äîíüîê, çàñíóâàëà êíèæêîâèé êëóá. ¯¿ ðîáîòà íå çóïèíÿºòüñÿ ï³ñëÿ îô³ö³éíîãî çàê³í÷åííÿ ðîáî÷îãî äíÿ, âîäíî÷àñ Òåòÿíà í³êîëè íå «âèìèêົ ä³ì, êîëè íà ðîáîò³.

Êàð’ºðà, ðîäèíà, õîá³, ³íø³ ïðîåêòè — âñå öå ìîæíà ïîºäíóâàòè òà âñòèãàòè, ÿêùî ïðèéíÿòè ïðîñòå ïðàâèëî: áàëàíñó íå ³ñíóº, º ëèøå ïåðñîíàëüíèé âèá³ð íà êîðèñòü òèõ ÷è ³íøèõ ðå÷åé, ÿê³ âè ââàæàºòå ñåíñîì ñâîãî æèòòÿ ïðîñòî çàðàç.

Öÿ êíèæêà ïðî òå, ÿê â³äñ³êòè çàéâå ³ çíàéòè ñàìå ñâ³é øëÿõ. Àäæå íàñàìïåðåä â³ä íàñ ñàìèõ çàëåæèòü, ÿê ìè ïðîæèâåìî âëàñíå æèòòÿ. Öå ìîæå òðîõè ëÿêàòè, îñê³ëüêè ïåðåäáà÷ຠïîâíó â³äïîâ³äàëüí³ñòü çà ñâî¿ ä³¿, àëå öå â³äïðàâíà òî÷êà äëÿ áóäü-ÿêèõ çâåðøåíü.

²íêîëè äîñòàòíüî îïèíèòèñÿ ó ïðàâèëüíîìó ì³ñö³ ó ïðàâèëüíèé ÷àñ, àáè âàøå æèòòÿ äîêîð³ííî çì³íèëîñü. Êàðë â÷èòüñÿ íà þðôàö³, õî÷ öå ìð³ÿ áàòüê³â, ³ ï³äïðàöüîâóº äóáëåðîì ç îñâ³òëåííÿ, àëå ì𳺠ñòàòè àêòîðîì. Äî âñüîãî â³í ïîòðàïëÿº ó ÄÒÏ. Àëå âèïàäêîâîñò³ íå âèïàäêîâ³. Ìàðê, â ÷èº àâòî âð³çàâñÿ Êàðë, âèÿâèâñÿ ïðîâ³äíèì åêñïåðòîì ó ñôåð³ âïåâíåíîñò³ ó ñîá³ ³ ìຠâåëèêå áàæàííÿ ïîêðàùèòè æèòòÿ Êàðëà. Òà ÷è ïðèéìå ðóêó äîïîìîãè Êàðë? ×è âèñòà÷èòü éîìó ñì³ëèâîñò³ çì³íèòè ñâîº æèòòÿ ³ çä³éñíèòè äàâí³ ìð³¿? ² ÷è âäàñòüñÿ Êàðëó çíàéòè â³äïîâ³ä³ íà òðè ãîëîâí³ çàïèòàííÿ: ×è ìîæó ÿ öå çðîáèòè? ×è çàñëóãîâóþ ÿ íà ëþáîâ? Õòî ÿ?

Íîâà ìîòèâàö³éíà õóäîæíÿ ³ñòîð³ÿ â³ä ô³íàíñèñòà òà á³çíåñìåíà Áîäî Øåôåðà íàäèõíå íà âëàñí³ ïîøóêè â³äïîâ³äåé ³ äîñÿãíåííÿ ñâî¿õ ìð³é.